Αρχική › Οι τεχνικές που έμαθα › Ράψιμο › Ραφή πάνω σε ταινίες
Ραφή πάνω σε ταινίες
Η ραφή πάνω σε ταινίες είναι ο τρόπος που δένω τον κορμό με το εξώφυλλο, και την έμαθα αργότερα, όταν πια είχα καταλάβει πως το απλό ράψιμο μόνο του δεν κρατάει το βιβλίο ανοιχτό. Στο δωμάτιο των έξι τετραγώνων στήνω το πλαίσιο ραφής στο τραπέζι, με τις λινές ταινίες τεντωμένες από τη μια ξύλινη πλευρά ως την άλλη. Τον Φεβρουάριο η κλωστή στεγνώνει γρήγορα πάνω στις ταινίες, τον Αύγουστο πρέπει να περιμένω μέρες μέχρι να ησυχάσει.
Με λίγα λόγια
- Στήνω το πλαίσιο με πέντε λινές ταινίες τεντωμένες ίσια, σε απόσταση ίση σε όλο το μήκος της ράχης.
- Περνάω τη βελόνα γύρω από κάθε ταινία, δένοντας τον κορμό πάνω της χωρίς να την τεντώσω πολύ.
- Κρατάω την ίδια απόσταση ανάμεσα στις ταινίες, για να μη γέρνει το βιβλίο όταν μπει στο εξώφυλλο.
- Μετράω τις ταινίες πριν τις κόψω, γιατί μια λάθος θέση χαλάει όλο το δέσιμο με το κάλυμμα.
- Τον Αύγουστο αφήνω τον ραμμένο κορμό δυο μέρες κάτω από τις σανίδες με τα τούβλα, μέχρι να στεγνώσει η κλωστή.
Το πλαίσιο και οι ταινίες
Το πλαίσιο ραφής το έφτιαξα το 2016 από δυο ξύλινους ορθοστάτες και δυο λινές ταινίες που τις έτεινα ανάμεσά τους, και από τότε οι τρύπες μου βγαίνουν στην ίδια γραμμή χωρίς να το σκέφτομαι. Στο δωμάτιο των έξι τετραγώνων το τραπέζι είναι στενό, οπότε δένω το πλαίσιο στην άκρη του και ακουμπάω τον κορμό πάνω του, ώστε οι ταινίες να μένουν τεντωμένες και ίσιες από την αρχή ως το τέλος. Αν μια ταινία γλιστρήσει, το βιβλίο βγαίνει στραβό και δεν κάθεται στο εξώφυλλο.
Χρησιμοποιώ πέντε ταινίες για έναν κορμό μεσαίου μεγέθους, σε απόσταση που τη μετράω με τον χάρακα πριν τις δέσω πάνω στο ξύλο. Το ύφασμα της ταινίας είναι λινό, το ίδιο που βρίσκω στο χαρτοπωλείο της παλιάς πόλης, και το κόβω λίγο μακρύτερο απ' όσο χρειάζεται, για να έχω περιθώριο να το δέσω σφιχτά. Στον βορινό τοίχο το φως τον χειμώνα πέφτει λοξό, οπότε κοντά στο παράθυρο στήνω το πλαίσιο, για να βλέπω τις αποστάσεις καθαρά.
Πώς περνάω τη βελόνα γύρω από την ταινία
Η βελόνα μου περνάει από τον κορμό και μετά γυρίζει γύρω από την ταινία, δένοντας το χαρτί πάνω στο ύφασμα χωρίς κόμπο που να εμποδίζει το άνοιγμα. Ξεκινάω από την κάτω άκρη, ανεβαίνω μέσα από τις τρύπες, και στην κάθε ταινία τυλίγω την κλωστή μια φορά γύρω της, προσέχοντας να μην την τεντώσω τόσο που να κόψει το χαρτί. Η κίνηση αυτή επαναλαμβάνεται ίδια σε όλες τις ταινίες, γιατί αν η μια δεθεί πιο σφιχτά η ράχη γέρνει προς εκείνη τη μεριά.
Όταν φτάνω στο τέλος, κλείνω την κλωστή με μια μικρή βελονιά που την κρύβω ανάμεσα στα φύλλα, ώστε να μην ανοίξει με τα χρόνια και να μην φαίνεται από έξω. Στο δωμάτιο των έξι τετραγώνων μαθαίνω να κρατάω τον αγκώνα σταθερό, γιατί το χέρι που τρέμει αφήνει άνιση ραφή που φαίνεται μόλις μπει το εξώφυλλο. Το 2017 έραψα με κλωστή πολύ χοντρή πάνω στις ταινίες, ο κορμός φούσκωσε και δεν χώρεσε στο κάλυμμα, κι από τότε διαλέγω κλωστή λεπτή που να ταιριάζει στο χαρτί.
Η απόσταση ανάμεσα στις ταινίες
Η απόσταση ανάμεσα στις ταινίες καθορίζει πόσο ίσια θα καθίσει η ράχη μέσα στο εξώφυλλο, γι' αυτό τη μετράω με τον χάρακα πριν δέσω την πρώτη. Αν οι ταινίες πέσουν άνισα, ο κορμός τραβάει προς τη μια μεριά όταν τον πιέσω μέσα στο κάλυμμα, και τότε ούτε η πρέσα με τα τούβλα δεν τον ισιώνει. Εγώ αφήνω τον ίδιο αέρα ανάμεσα σε κάθε ταινία, σαν να χωρίζω τη ράχη σε ίσα μέρη με το μάτι και μετά να το επιβεβαιώνω με τον αριθμό.
Στο παζάρι της Κυριακής βρίσκω παλιά βιβλία ραμμένα πάνω σε ταινίες, και τα κοιτάζω πριν τα αγοράσω αν οι αποστάσεις τους είναι ίσες, γιατί από εκεί έμαθα τι δουλεύει και τι όχι. Το τετράδιο καταγραφής μου λέει πάντα πόσες ταινίες έβαλα και σε ποια απόσταση, γιατί η παλάμη ξεχνάει μέτρα που το χαρτί θυμάται. Τον Αύγουστο που το χαρτί μαλακώνει, μετράω δυο φορές, γιατί οι άκρες γλιστράνε μέσα στο χέρι και η απόσταση χάνεται.
Το στέγνωμα και η πρέσα
Μόλις τελειώσω τη ραφή πάνω στις ταινίες, βάζω τον κορμό κάτω από τις δυο σανίδες με τα οχτώ τούβλα, για να ισιώσει η ράχη και να μην ανοίξει όσο στεγνώνει η κλωστή. Τον Φεβρουάριο, με το καλοριφέρ αναμμένο, η ραφή στεγνώνει σε τρεις ώρες, ενώ τον Αύγουστο, με την υγρασία του βορινού τοίχου, χρειάζεται δυο μέρες ολόκληρες μέχρι να νιώσω πως το ύφασμα και το χαρτί ησύχασαν μαζί. Αν βιαστώ, το πρωί ο κορμός θα έχει ανοίξει λίγο και θα γέρνει μέσα στο εξώφυλλο.
Στο ψηλό ράφι αφήνω τον ραμμένο κορμό να ξεκουραστεί, μακριά από τη ζέστη και την υγρασία, μέχρι να τον πάρω για το κάλυμμα. Τα υλικά μου μένουν πάντα σε χάρτινες θήκες, γιατί το 2019 άφησα χαρτόνι μέσα σε νάιλον σακούλα και φούσκωσε από την υγρασία, μάθημα που δεν το ξέχασα. Το δωμάτιό μου με έμαθε πως η ραφή πάνω σε ταινίες θέλει χρόνο που κανένας δεν μου χαρίζει, μόνο εγώ τον δίνω με την υπομονή του Αυγούστου.
Το δέσιμο με το εξώφυλλο
Οι ταινίες δεν είναι μόνο για να κρατάνε τον κορμό, είναι και το γεφύρι που τον δένει με το εξώφυλλο, γι' αυτό τις αφήνω να προβάλλουν λίγο έξω από τις άκρες του χαρτιού. Όταν κολλάω το κάλυμμα, οι ταινίες πιάνονται πάνω στο χαρτόνι και κρατάνε το βιβλίο ανοιχτό χωρίς να τραβάει η ράχη, που είναι ακριβώς αυτό που ήθελα να μάθω από την αρχή. Αν οι ταινίες κοπούν κοντά, το βιβλίο ξεκολλάει με τα χρόνια και το εξώφυλλο μένει χαλαρό.
Στο δωμάτιο των έξι τετραγώνων κόβω τις ταινίες λίγο μακρύτερες απ' όσο θα χρειαστώ, για να έχω περιθώριο να τις δέσω στο χαρτόνι χωρίς να τεντώνομαι. Το φωτοτυπείο της παλιάς πόλης μου δίνει κάθε Παρασκευή τα περιθώρια που πετάει, κι από εκεί βγαίνουν τα μισά μου καλύμματα, οπότε το μέτρημα της ταινίας είναι η μόνη μου άμυνα απέναντι στο χάος. Ό,τι έχει αξία για κάποιον άλλον δεν το πειράζω, το στέλνω σε συντηρητή, γιατί εγώ ράβω μόνο τα δικά μου και τα ευρήματα του παζαριού.